ایران پرسمان

آخرين مطالب

سرمقاله خراسان/ چند «گره »تا پیشرفت دریاپایه؟ تحلیل روز

سرمقاله خراسان/ چند «گره »تا پیشرفت دریاپایه؟
  بزرگنمايي:

ایران پرسمان - خراسان / « چند «گره »تا پیشرفت دریاپایه؟ » عنوان یادداشت روز در روزنامه خراسان به قلم میرزا رضا توکلی است که می‌توانید آن را در ادامه بخوانید:
در دیدار روز گذشته فرماندهان نیروی دریایی ارتش با فرمانده کل قوا، رهبر انقلاب در لابه لای بیاناتشان ، بر استفاده از فرصت و ظرفیت‌های عظیم دریا تاکید کردند و از تبدیل آن به فرهنگ عمومی در کشور سخن گفتند. بی تردید امروزه نقش حوضه‌های آبی به ویژه دریاها در فرایند پیشرفت کاروان بشری به نحو درخور توجهی افزایش یافته و تمدن دریاپایه صبغه غالب تمدن نوین در بسیاری از کشورها شده است به گونه‌ای که درصد شایان توجهی از تجارت جهان از مسیر حمل و نقل آبی صورت می‌گیرد. بیشتر پایتخت‌های پر جمعیت بر کرانه دریاها ساخته شده و سیطره بر اقیانوس‌ها و آبراهه‌ها در تنظیم روابط خارجی و موقعیت ژئوپلیتیکی کشورها بسیار تاثیرگذار است.در اهمیت این موضوع همین بس که 90 درصد کل مبادلات کالا در جهان توسط ناوگان حمل و نقل دریایی در جهان صورت می گیرد. حمل و نقلی که تأثیر پذیری آن در ایجاد جریان های اقتصادی ، روابط دیپلماتیک و سیاسی ، پیوندهای منطقه ای وحتی نظامی بر کسی پوشیده نیست. حال سوال این است که رویکرد و عملکرد کشورمان در حوزه دریا ما را به سوی پیشرفتی دریاپایه رهنمون خواهد ساخت و به اصطلاح دریانوردان چند گره سرعت برای رسیدن به این شرایط نیاز داریم؟
کشورمان از جمله نادرترین کشورهای جهان است که ضمن همجواری با 15 کشور همسایه، از مولفه های خاص جغرافیایی در زمینه های ژئوپلیتیکی، ژئواکونومی و ژئوکالچری برخوردار بوده و بر دو منطقه دریایی و تنگه مهم راهبردی نیز در جهان سیطره دارد. از این رو ایران نه تنها با تکیه بر این ظرفیت می تواند نقش کلیدی در تحولات منطقه ایفا کند بلکه نقشی مهم در سطح جهانی به خصوص در بعد منابع و خطوط انتقال انرژی و کالا که قلب تپنده صنعت کشورهای شرق و غرب است، داشته باشد .
 توسعه حضور در پهنه های آبی جهان البته طی سال های اخیر به عنوان یک رویکرد جدی از سوی جمهوری اسلامی ایران دنبال شده است در همین زمینه در اختیار گرفتن بندر لاذقیه سوریه توسط ایران عملا برای نخستین بار باعث اتصال قدرت دریایی کشورمان به مدیترانه شده است .بندری که با در اختیار گرفتن آن به گفته جاشوآ لاندیس، استاد دانشگاه اوکلاهامای آمریکا این دسترسی برای تهران که با تحریم ها دست و پنجه نرم می کند ظرفیت تغییر دادن شرایط بازی تحریم‌ها به نفع ایران را دارد. ماجرا اما به نظر می رسد در حوزه نظامی و امنیتی تحولات شگرفی را تجربه کرده است . جمهوری اسلامی ایران با در اختیار داشتن دو ناوگان نیروی نظامی نداجا و نداسا در حوزه نظامی در دهه های اخیر رشد چشمگیری در حوزه دفاعی داشته است. در این باره نیروی دریایی ارتش مجهز به ناوهای جنگی تندرو، ناوهای پاسور و قایق های موشک انداز، به اضافه چندین فروند زیردریایی که منطقه عملیاتی آن تنگه هرمز، دریای عمان و اقیانوس هند است. وجود زیردریایی های کلاس غدیر ارتش، آن را برای جنگ های تهاجمی در مناطق کم عمق و صخره ای خلیج فارس مناسب کرده است. سپاه پاسداران نیز با رویکردی متفاوت در دریاها حضور دارد و در همین زمینه می توان به انبوه قایق های تندرو که برای حملات سریع و گسترده در آب های کم عمق ساحلی در خلیج فارس طراحی شده اند، اشاره کرد. عمق حضور ناوگان نیروی دریایی کشورمان حالا دیگر مثل گذشته محدود به خلیج فارس نیست و اکنون پا به دوردست ها از جمله اقیانوس اطلس که حیاط خلوت آمریکایی ها به حساب می آید نیز گذاشته است، اتفاقی که برای اولین بار در تاریخ دریانوردی کشورمان میسر شد. کشورمان در کنار برگزاری رزمایش های مشترک دریایی با چین و روسیه به عنوان دو قدرت بزرگ دریایی سعی کرده ، جا پای خود را در نقاطی همچون اقیانوس هند شمالی، خلیج عدن، دریای چین، دریای سرخ و مدیترانه، جبل الطارق وآفریقای جنوبی محکم کند و امنیت ناوگان حمل و نقل دریایی ایران در این مناطق را تامین می کند.
اگرچه کشورمان در دهه های اخیر تلاش کرده با توسعه بنادر خود و ایجاد ظرفیت های جدید، نقش بیشتری را در پیشرفت دریاپایه کشور ایفا کند و کنفرانس تجارت و توسعه سازمان ملل (آنکتاد) در گزارشی از وضعیت صنعت حمل‌ونقل دریایی جهان اعلام کرد که ایران با دارا بودن 254 کشتی تجاری و ظرفیت حمل بار بیش از 19 میلیون تنی به عنوان بیست و دومین قدرت تجارت دریایی در سال 2021 یعنی بالاتر ازفرانسه، ایتالیا و کانادا به عنوان سه عضو گروه هفت کشور صنعتی شناخته می شود اما به رغم تلاش های کشورمان برای حضور جدی تر در عرصه حمل و نقل دریایی و پیشبرد اقتصاد دریاپایه ، آمارها چندان دلگرم کننده نیست . به عنوان نمونه بررسی‌های کارشناسان نشان می‌دهد که سهم دریا از تولید ناخالص داخلی در کشورهای ساحلی پیشرفته مثل اتحادیه اروپا 50 درصد است، اما این رقم در کشورمان، باوجود حدود 6 هزار کیلومتر نوار ساحلی، فقط 2 درصد است. از سوی دیگر بیشترین فعالیت در عرصه‌های سواحل آبی کشورمان در محدوده‌های شهری و روستایی مربوط به تأسیسات بندری و نظامی است که این فعالیت‌ها فقط 5 درصد سواحل را به خود اختصاص داده و 95 درصد ظرفیت ساحلی کشورمان، بدون استفاده باقی مانده است موضوعی که نشان می دهد برای حرکت درست در مسیر پیشرفت دریاپایه باید بسترسازی و تمهیدات نرم‌افزاری و سخت‌افزاری دقیقی انجام شود.
 هم اینک حدود 95 درصد واردات و 85 درصد صادرات کشور از طریق بنادر انجام می‌شود. بنابراین با توجه به میزان گسترده صادرات و واردات کالا، توسعه بنادر به‌عنوان دروازه‌های ارتباطی کشور باهدف رشد دریاپایه الزامی می نماید. ایجاد بسترهای مناسب و تسهیل امور برای سرمایه‌گذاری کلان داخلی و خارجی در این زمینه و توجه به حوزه پُرظرفیت شیلات و همچنین گردشگری دریایی از دیگر نکاتی است که می تواند به تقویت پیشرفت دریاپایه کشور کمک شایانی کند. اما درکنار همه این عوامل چیزی که به نظر می رسد قطعه اصلی وگمشده این پازل باشد ضرورت چرخش نگاه برنامه‌ریزان ، قانون‌گذاران و مجریان از نگاه خشکی‌محور به حوزه دریاپایه و توجه به این مهم در اسناد بالادستی از جمله برنامه هفتم توسعه است. توجهی که بخشی از همان فرهنگ عمومی مورد تاکید رهبر انقلاب است و می تواند بال مهم توسعه صنعت حمل و نقل دریایی و متعلقات آن را همچون توسعه حوزه نظامی و دفاعی به پیش ببرد. «این جمله را به یاد داشته باشید: کنترل دریا؛ یعنی امنیت ،یعنی پیروزی .»

لینک کوتاه:
https://www.iranporseman.ir/Fa/News/394921/

نظرات شما

ارسال دیدگاه

Protected by FormShield
مخاطبان عزیز به اطلاع می رساند: از این پس با های لایت کردن هر واژه ای در متن خبر می توانید از امکان جستجوی آن عبارت یا واژه در ویکی پدیا و نیز آرشیو این پایگاه بهره مند شوید. این امکان برای اولین بار در پایگاه های خبری - تحلیلی گروه رسانه ای آریا برای مخاطبان عزیز ارائه می شود. امیدواریم این تحول نو در جهت دانش افزایی خوانندگان مفید باشد.

ساير مطالب

حضور فیلم «اتاقک گلی» و مستند «6419 روز اسارت» با موضوع فرهنگ ایثار و شهادت در جشنواره فیلم فجر

گل کادویی شیک و زیبا درست کن

کدام خانه ها در زلزله شدید تخریب نمی‌شوند؟

گوناگون/ 20 حقیقتی که از شنیدن آن‌ها غافلگیر می‌شوید!

چطور از زلزله در امان باشیم؟

حوضچه فیروزه ای نمک در جزیره هرمز

شاتوتی به اندازه توپ بیسبال

نجات یک طوطی بال شکسته که 50 ساعت زیر آوار زلزله بود

گوناگون/ آیا حیوانات می توانند وقوع زلزله را زودتر از انسان ها متوجه شوند؟

مقام در بهشت بخاطر ترحم به حیوانات

کمک به زرافه آسیب دیده در جنگل

کرکس «آند» یکی از سنگین ترین پرندگان جهان

گوناگون/ این موجودات غول‌پیکر ناجی سیاره زمین هستند!

نمایی زیبا از بالای کشتی یخ شکن قطب

غارهای یخی جاذبه گردشگری ایسلند

نماهنگ «آقا کبوتر هوای مشهدم»

آئین رونمایی از یادمان شهدای والامقام وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی برگزار شد

رونمایی از سامانه پرسشنامه‌های رفاه و سلامت اجتماعی (پُرسا) با حضور وزیر رفاه

شهاب سنگ های مریخی چگونه به زمین رسیده اند؟

آبرسان‌ترین نوشیدنی چیست؟

خودآموز دیکتاتوری در 20 روز

منتجب‌نیا: دولت نشان داده که ناتوان است

بادامچیان: امثال «اکبر گنجی» وقتی از جبهه برمی‌گشتند به لباس مردم «تیغ» می‌کشیدند

حضور سردار قاآنی در سوریه

طعنه همتی به دولت رئیسی: برای تصمیمات و برنامه‌های خود، فکر هم می‌کنید؟

ماکرون روز چهارشنبه در پاریس میزبان زلنسکی و شولتس خواهد بود

پنتاگون افشاگری درباره دخالت آمریکا در انفجار خط لوله نورد استریم را رد کرد

خروسی که یک نفس آواز خواند و پخش زمین شد

تصاویری تاثیرگذار از ترکیه که امید را ناامید می‌کند

مارمولک گوآنا یک مار قهوه‌ای بسیار سمی را بلعید

گوناگون/ زیباترین ساختمان‌هایی که تابحال ندیده اید

پناه بردن عجیب یک گربه خیابانی از سرما به داخل یک مغازه

پول جمع کردن برای دنیا یا اخرت؟

باغ وحشی از جنس گیاه

گوناگون/ حیوانات شگفت‌انگیزی که شبیه شاخ و برگ هستند

عذاب وحشتناک بد زبانی

بازیگوشی عجیب کودک سوری پس از نجات از زیر آوار زلزله

تصاویری از وضعیت وخیم «قهرمان ماراش» ترکیه

گوناگون/ کبوتر صورتی مرموزی که جان باخت

نتیجه عجله برای عبور از خط آهن

کار عجیب یک هنرمند با آثار هنری اش

سنگین‌ترین قطعه طلای جهان کجاست؟

آزمایشی که سرطان پروستات را با 94 درصد دقت تشخیص می‌دهد

«نگین باقری» و «احسان پیربرناش» آزاد شدند

اعتراض مهاجری به یک «انتصاب فامیلی» در دولت

کاظمی قمی: باید به ایجاد ثبات، امنیت و سازندگی افغانستان کمک کنیم

دیدار سفیر غیرمقیم سنگاپور با لاریجانی

یادآوری سپاه به دشمنان ایران: همچنان دچار خطای محاسباتی هستید

اتحادیه اروپا: روی جمع‌بندی مذاکرات برجام متمرکز هستیم

انتقاد شولتز از رقابت غرب برای ارسال جنگ افزار به اوکراین