ایران پرسمان - انتخاب / نیویورک تایمز نوشت: توافق در حال ظهور میتواند کنترل ایران بر تنگه هرمز را تثبیت کند. این توافق میتواند فوریترین مشکل سیاسی رئیسجمهور ترامپ را با اجازه دادن به تردد مجدد کشتیها برطرف کند. اما این توافق به ایران اهرم استراتژیکی خواهد داد که پیش از جنگ در اختیار نداشت.
به گفته مقامات ایرانی و آمریکایی، ایران و عمان در حال نزدیک شدن به توافقی برای از سرگیری تردد دریایی در تنگه هرمز هستند، اما در صورت اجرایی شدن این توافق، ممکن است بهای گزافی به همراه داشته باشد - یعنی تأیید کنترل تهران بر آبراهی که پیش از جنگ، یک گذرگاه بینالمللی و باز بود.
بر اساس توصیف مقامات آشنا با این توافق در حال ظهور، کشتیهایی که وارد خلیج فارس میشوند، از کانالی که تحت کنترل ایران و در نزدیکی سواحل آن است، عبور خواهند کرد. کشتیهایی که از خلیج خارج میشوند، از کانالی در نزدیکی عمان تردد خواهند کرد.
مقامات ایرانی میگویند که اگرچه عوارضی دریافت نخواهد شد، اما این توافق شامل «هزینه خدماتی» برای پوشش اثرات زیستمحیطی حملونقل دریایی، تأمین امنیت کشتیهای باری و نفتکشها و نیروی انسانی است. دو مقام ایرانی گفتند که درآمدها به طور مساوی بین ایران و عمان تقسیم خواهد شد.
برای رئیسجمهور ترامپ، این توافق، در صورت وقوع، میتواند فوریترین مشکل سیاسی او را با اجازه دادن به تردد مجدد کشتیها برطرف کند. از سوی دیگر، مقامات ایرانی گفتند که تنگه علیرغم هر توافقی، تا زمانی که ایالات متحده محاصره دریایی خود را علیه بنادر ایران در خلیج فارس لغو نکند و هر دو کشور به طرح ۱۴ مادهای مندرج در یادداشت تفاهم اسلامآباد بازنگردند، بسته باقی خواهد ماند.
برخی مقامات گفتند که ایالات متحده میتواند فشار بازار را بیشتر کاهش دهد، در صورت تصمیم به اعطای معافیتهای تحریمی علیه ایران تا بتواند نفت خود را به طور قانونی بفروشد و تحویل دهد.
اما اگر در نهایت، ایران بر کنترل خود بر این گذرگاه اصرار ورزد، گشایش ممکن است با هزینه ژئوپلیتیکی همراه باشد. مقامات ایرانی میگویند که این توافق را به گونهای طراحی میکنند که توانایی خود را برای کنترل تنگه تأیید کرده و بنابراین اهرم استراتژیکی را که پیش از جنگ به کار نمیگرفتند، حفظ کنند.
اما بازگشایی تنگه برای ترامپ از نظر سیاسی حیاتی است و به نظر میرسد دولت در حال آمادهسازی جهان برای بازگشایی است که در آن ایران کنترل روزانهای بر ترددها اعمال کند.
در داخل پنتاگون، برخی از مقامات ارشد نسبت به ترتیبات در حال ظهور عمان و ایران تردید دارند، به گفته مقامات فعلی و سابق که از نگرانیها مطلع شدهاند. برخی نگرانند که این توافق معادل تسلیم در برابر ایرانیان باشد. آنها خاطرنشان میکنند که در مسیر خلیج فارس از طریق تنگه از آبهای عمان، هنوز مینهای زیادی وجود دارد که کشتیها برای عبور ایمن نیاز به هماهنگی با ایران دارند.