ایران پرسمان - فارس / منابع سودانی میگویند سرکردگان شبهنظامیان «پشتیبانی سریع» در سودان بارها به تلآویو سفر کرده و ارتباط عمیقی میان اسرائیل و موساد با آنها برقرار است.
منابع آگاه سودانی از روابط پنهانی «محمد حمدان دقلو» معروف به «حمیدتی»، فرمانده نیروهای پشتیبانی سریع سودان، با اسرائیل خبر می دهند؛ روابطی که سابقه آن به پیش از آغاز جنگ سودان بازمیگردد و همچنان ادامه دارد.
از آوریل ۲۰۲۳، سودان درگیر یکی از خونینترین درگیریهای آفریقا شده است. جنگ میان ارتش سودان به فرماندهی «عبدالفتاح البرهان» و نیروهای پشتیبانی سریع به فرماندهی «محمد حمدان دقلو» معروف به «حمیتی»، این کشور را به صحنهای از ویرانی و رقابتهای منطقهای تبدیل کرده است.
در این میان از نگاه تلآویو، سودان کشوری حاشیهای نیست؛ بلکه پلی جغرافیایی به سمت آفریقا و یک پایگاه راهبردی در دریای سرخ به شمار میرود که امکان تأمین امنیت یکی از مهمترین مسیرهای دریایی جهان، میان کانال سوئز و تنگه بابالمندب، را فراهم میکند.
در پژوهشی که در سال ۲۰۲۴ در «مجله ارتش اسرائیل» منتشر شد، سرهنگ دوم «گال اسیل» تأکید کرد: «روابط با سودان یک منفعت راهبردی عالی محسوب میشود؛ زیرا به اسرائیل اجازه میدهد مسیرهای مورد استفاده برای قاچاق سلاحهای ایرانی به غزه و یمن را زیر نظر بگیرد و شبکههای اطلاعاتی را در جنوب دریای سرخ ایجاد کند.»
از این رو رژیم اسرائیل سرمایهگذاری و حضور در سودان را به بهانه کنترل انصارالله یمن و ایران در دستور کار خود قرار داد و پس از اینکه نتوانست روابط خود را به شکل رسمی با دولت سودان گسترش دهد، به سراغ شبهنظامیان «پشتیبانی سریع» رفته است.
در این میان مقامات پشتیبانی سریع، چندین بار علنا به حمایت از اسرائیل پرداخته و حماس و گروههای مقاومت را «تروریسم» خواندهاند. در یک مورد که به شدت خشم فلسطینیها را برانگیخت، یوسف عزت، مشاور محمد حمدان دقلو، به شبکه تلویزیونی کان اسرائیل گفت: «آنچه ما در معرض آن هستیم، اسرائیل هزاران بار از گروههای تروریستی مانند حماس و سایر گروههایی که شهروندان اسرائیلی به خوبی میشناسند، آسیب دیده است.»
در این راستا وبسایت آفریقا اینتلیجنس گزارش داد که مقامات نیروهای پشتیبانی سریع از زمان آغاز جنگ، ارتباطات سطح بالایی با تلآویو برقرار کردهاند. به نوشته این وبگاه، مقامهای ارشد این گروه و اعضای خانواده دقلو در سالهای اخیر چندین بار به اسرائیل سفر کردهاند و این سفرها در چارچوب همکاریهای امنیتی انجام شده است.
این رسانه تأکید کرد که هیچ اشارهای به این سفرها در اطلاعرسانیهای عمومی نیروهای پشتیبانی سریع نشده است.
آفریقا اینتلیجنس در ادامه نوشت نیروهای پشتیبانی سریع در ماه مه ۲۰۲۵ و فوریه ۲۰۲۶، دو بار به تلآویو سفر کردند و در جریان این سفرها با مقامهای بخش آفریقا در وزارت خارجه اسرائیل و همچنین افسران اطلاعاتی این رژیم دیدار داشتند.
بر اساس این گزارش، هیأت اعزامی در سفر نخست شامل «عبدالرحیم حمدان دقلو»، معاون فرمانده نیروهای پشتیبانی سریع و برادر بزرگتر حمیتی و همچنین «الگونی حمدان دقلو»، برادر کوچکتر او، بود. هر دوی این افراد به ظاهر تحت تحریم آمریکا و سازمان ملل قرار دارند.
آفریقا اینتلیجنس افزود که در سفر دوم، «عزالدین الصفى»، مشاور حقوقی نیروهای پشتیبانی سریع نیز همراه این دو برادر بود.
این رسانه در ادامه تأکید کرد که این دیدارها نشاندهنده تفاوت مهمی در روابط اسرائیل با طرفهای مختلف سودانی است. به نوشته آفریقا اینتلیجنس، حضور مقامهای ارشد نیروهای پشتیبانی سریع در این دیدارها نشان میدهد روابط دیرینه میان اسرائیل و این گروه شبهنظامی، با وجود فروپاشی روند گذار سیاسی سودان و گذشت بیش از سه سال از آغا جنگ در آوریل ۲۰۲۳، همچنان پابرجا مانده است.
همکاری امنیتی اسرائیل با نیروهای پشتیبانی سریع
آفریقا اینتلیجنس در بخش دیگری از گزارش خود به روابط اسرائیل با سودان پس از امضای توافقنامههای سازش موسوم به «توافق ابراهیم» پرداخت و نوشت که پس از امضای این توافقها از سوی خارطوم در سال ۲۰۲۱، دولت اسرائیل روابط خود را با نیروهای مسلح سودان و دولت غیرنظامی به نخستوزیری وقت «عبدالله حمدوک» گسترش داد.
این رسانه افزود که در اواخر سال ۲۰۲۱، مقامهای اسرائیلی از یکی از پایگاههای نیروهای مسلح سودان بازدید کردند، اما همزمان سازمان جاسوسی موساد اسرائیل یک کانال ارتباطی جداگانه با نیروهای پشتیبانی سریع داشت که بخشی از آن بر همکاریهای امنیتی و اطلاعاتی متمرکز بود.
به نوشته آفریقا اینتلیجنس، این روابط شامل ارائه تجهیزات نظارتی و فناوریهای نظامی اسرائیلی به نیروهای پشتیبانی سریع بوده و همکاری میان دو طرف نیز مدتها پیش از آغاز جنگ کنونی شکل گرفته بود.
این رسانه یادآور شد که در اکتبر ۲۰۲۱، همزمان با روند عادیسازی روابط میان خارطوم و تلآویو، «عبدالرحیم دقلو» همراه با «ژنرال میرغنی ادریس سلیمان» به اسرائیل سفر کرد.
آفریقا اینتلیجنس نوشت که این سفر، جایگاه خانواده دقلو را بهعنوان یکی از کانالهای اصلی ارتباط میان سودان و اسرائیل در آن مقطع تثبیت کرد.
انتقال تجهیزات نظارتی به نیروهای حمیتی
آفریقا اینتلیجنس در ادامه به گزارش روزنامه اسرائیلی «هاآرتص» در نوامبر ۲۰۲۲ اشاره کرد و نوشت که یک فروند جت خصوصی اسرائیلی در فرودگاه خارطوم فرود آمد و حدود ۴۵ دقیقه در آنجا ماند.
به نوشته این رسانه، هواپیمای مذکور متعلق به «تال دیلیان»، افسر سابق اطلاعاتی اسرائیل، بود و گفته شده است که برای انتقال تجهیزات نظارتی به نیروهای پشتیبانی سریع مورد استفاده قرار گرفته است.
این گزارش همچنین به نقش شبکههای هوانوردی مرتبط با اسرائیل در انتقال تسلیحات برای نیروهای پشتیبانی سریع پرداخته است.
آفریقا اینتلیجنس نوشت شرکت خدمات هوانوردی «بار اوییشن» که متعلق به «باراک اورلند»، بازرگان اسرائیلی، است، بهطور منظم انتقال محمولههایی را تسهیل میکند که گفته میشود شامل تسلیحات نیز بوده است.
بر اساس این گزارش، هواپیماهای این شرکت برای انتقال تسلیحات به کشورهای همسایه مورد استفاده قرار گرفتهاند و بخشی از یک زنجیره گستردهتر تأمین منطقهای را تشکیل میدهند که با نیروهای پشتیبانی سریع ارتباط دارد.
مخالفت آمریکا با استقرار افسران اطلاعاتی اسرائیل در سودان
آفریقا اینتلیجنس در ادامه تأکید کرد که روابط نیروهای پشتیبانی سریع با تلآویو تنها به تجهیزات و مسائل لجستیکی محدود نبوده است.
این رسانه به نقل از منابع آگاه از مذاکرات در واشنگتن نوشت که آمریکا پیش از آغاز جنگ، بهشدت با طرحهای اسرائیل برای استقرار افسران اطلاعاتی در داخل سودان مخالفت کرده بود.
به نوشته آفریقا اینتلیجنس، قرار بود این افسران همکاری نزدیکی با نیروهای پشتیبانی سریع داشته باشند.
این رسانه در جمعبندی گزارش خود تأکید کرد که آغاز جنگ باعث قطع کانال ارتباطی نیروهای پشتیبانی سریع با اسرائیل نشد.
آفریقا اینتلیجنس نوشت: «در عوض، به نظر میرسد این روابط همزمان با افزایش اتکای نیروهای پشتیبانی سریع به شبکههای خارجی برای دریافت اطلاعات، تجهیزات نظارتی، تسلیحات و فناوریهای نظامی ادامه یافته است.»
این رسانه افزود که دسترسی نیروهای پشتیبانی سریع به توانمندیهای اطلاعاتی و نظارتی اسرائیل میتواند در جنگی که بیش از پیش تحت تأثیر پهپادها، عملیات هدفگیری و اطلاعات میدان نبرد قرار گرفته، مزایای قابل توجهی برای این گروه داشته باشد.
آفریقا اینتلیجنس همچنین درباره انگیزه اسرائیل از حفظ این روابط نوشت که تداوم یک کانال امنیتی با نیروهای پشتیبانی سریع، برای تلآویو امکان دسترسی به «یکی از بازیگران مسلح و بانفوذ» در سودان را فراهم میکند.