ایران پرسمان - نشریه «چشم‌انداز گیم ۸» که به تازگی با حمایت صندوق پژوهش صنایع خلاق و بنیاد ملی بازی‌های رایانه‌ای منتشر شده، به بررسی ابعاد فرهنگی، اقتصادی و آماری صنعت بازی‌های دیجیتال می‌پردازد.
به گزارش خبرنگار مهر، نشریه تخصصی «چشم‌انداز گیم ۸» که با حمایت صندوق پژوهش و فناوری غیردولتی صنایع خلاق و بنیاد ملی بازی‌های رایانه‌ای و به سردبیری فرزانه شریفی منتشر شده است؛ به ابعاد فرهنگی، اقتصادی و آماری صنعت بازی‌های دیجیتال می‌پردازد. در این شماره، موضوعاتی همچون نقش بازی‌های رایانه‌ای در هویت ایرانی پساجنگ، وضعیت بازار جهانی بازی‌های ویدیویی، رشد صنعت بازی در آسیا و جایگاه ناشران بزرگ این صنعت مورد بررسی قرار گرفته است.
در این شماره از نشریه، مطالب متنوعی از جمله یادداشتی درباره «نقش بازی‌های رایانه‌ای در هویت ایرانی پساجنگ»، گزارشی آماری با عنوان «حقایق صنعت بازی‌های ویدیویی ایالات متحده»، مقاله «صعود آسیا در صنعت بازی» و گزارشی درباره «رتبه‌بندی برترین ناشران صنعت گیم در دنیا» منتشر شده است. همچنین، مقاله «مقایسه ارزش اسپانسرینگ دو پلتفرم بزرگ صنعت بازی»، بخش اقتصاد گیم با موضوع «گزارش نیوزو ۲۰۲۶ درباره درآمد بازیکنان و آینده صنعت»، داده‌نمای گیم با عنوان «رشد داده‌های جهانی بازی به روایت آمار» و گفت‌وگویی با سروش شهبازی، مدیر استودیو بلوط گیمز، از دیگر مطالب این شماره هستند.
نقش بازی‌های رایانه‌ای در هویت ایرانی پساجنگ
سید مهدی سادات حیاتشاهی، مدیرعامل و عضو هیئت‌مدیره صندوق پژوهش و فناوری غیردولتی صنایع خلاق، در یادداشتی درباره «نقش بازی‌های رایانه‌ای در هویت ایرانی پساجنگ» می‌گوید: «دوران پساجنگ، تنها دوره بازسازی زیرساخت‌ها و جبران خسارت‌های مادی نیست، بلکه فرصتی برای بازسازی سرمایه اجتماعی، تقویت همبستگی ملی و بازتعریف روایت‌های مشترک هویتی هم محسوب می‌شود. در این میان، بازی‌های رایانه‌ای به دلیل ماهیت تعاملی خود و نفوذ گسترده در میان نسل‌های جدید، می‌توانند نقش مؤثری در نهادینه‌سازی مؤلفه‌های هویت ایرانی داشته باشند.
یکی از مهم‌ترین ظرفیت‌های بازی‌های ایرانی، بازنمایی تنوع فرهنگی در عین حفظ هویت مشترک ملی است. ایران مجموعه‌ای متنوع از زبان‌ها، گویش‌ها، اقوام، آیین‌ها، موسیقی، پوشش‌ها، خوراک، معماری و سنت‌های محلی است. بازی می‌تواند این تنوع را از طریق روایت‌های بومی، شخصیت‌های متنوع، محیط‌های جغرافیایی متفاوت و استفاده مناسب از زبان‌ها و عناصر فرهنگی محلی، به تجربه‌ای زنده برای مخاطب تبدیل کند. این رویکرد به‌ویژه در پساجنگ اهمیت دارد؛ زیرا تقویت همبستگی اجتماعی زمانی پایدارتر است که گروه‌های مختلف جامعه بتوانند خود و فرهنگ خود را در روایت ملی ببینند.»
حیاتشاهی، همچنین با اشاره به ماهیت تعاملی بازی‌های ویدیویی می‌گوید: «بازی به دلیل امکان تجربه کردن، به‌جای صرفاً شنیدن یا دیدن، می‌تواند مفاهیم هویتی را به شکل غیرمستقیم منتقل کند. بازیکن می‌تواند در یک محیط تاریخی یا معاصر ایرانی حرکت کند، با شخصیت‌هایی از فرهنگ‌های مختلف تعامل داشته باشد و بخشی از تاریخ، جغرافیا و سبک زندگی ایرانی را در قالب یک تجربه تعاملی کشف کند. در نتیجه، سیاست‌گذاری فرهنگی در دوران پساجنگ می‌تواند ضمن حمایت از تولید بازی‌های باکیفیت، بر توسعه آثاری تمرکز کند که تصویری متکثر، معاصر و غیرکلیشه‌ای از ایران ارائه می‌دهند.»
بازار جهانی بازی‌های ویدیویی در آستانه بلوغ
در بخش دیگری از این نشریه، در مقاله‌ای با عنوان «بازار جهانی بازی‌های ویدیویی در آستانه بلوغ»، حسام‌الدین قاسمی، پژوهشگر حوزه بازی‌های ویدیویی به آینده صنعت بازی و درآمد بازیکنان از آن می‌پردازد. در این مقاله با استناد بر گزارش بازار جهانی بازی‌های ۲۰۲۶ نیوزو گفته می‌شود، بازار جهانی بازی همچنان مسیر رشد خود را ادامه خواهد داد و انتظار می‌رود ارزش این بازار در سال ۲۰۲۶ به ۲۳۱.۹ میلیارد دلار برسد؛ رقمی که نسبت به سال گذشته ۶.۱ درصد رشد را نشان می‌دهد. موبایل همچنان مهم‌ترین پلتفرم صنعت بازی از نظر تعداد کاربر و درآمد محسوب می‌شود. در سال ۲۰۲۶، تعداد بازیکنان موبایلی به حدود ۳.۱۰ میلیارد نفر خواهد رسید؛ یعنی حدود ۸۴ درصد از کل بازیکنان جهان، دست‌کم بخشی از تجربه بازی خود را روی تلفن همراه انجام می‌دهند.
درآمد بازی‌های موبایلی در سال ۲۰۲۶ به ۱۲۱.۱ میلیارد دلار خواهد رسید که حدود ۵۷ درصد از کل بازار جهانی بازی را تشکیل می‌دهد. همچنین، رشد درآمد موبایل با نرخ ۶.۸ درصدی، بالاترین رشد را در میان سه پلتفرم اصلی دارد. با این حال، چشم‌انداز بلندمدت کنسول محتاطانه‌تر است. افزایش قیمت سخت‌افزار و این واقعیت که بسیاری از خریداران نسل جدید همان کاربران فعلی هستند، باعث می‌شود عرضه نسل جدید الزاماً به رشد گسترده تعداد کاربران منجر نشود.
بازار رایانه‌های شخصی در سال ۲۰۲۶ همچنان یکی از ستون‌های اصلی صنعت باقی می‌ماند. تعداد بازیکنان این صنعت به حدود ۹۷۷ میلیون نفر خواهد رسید و درآمد آن به ۴۵.۹ میلیارد دلار می‌رسد. این رقم تقریباً نزدیک به درآمد کنسول است. بازار جهانی بازی‌های رایانه‌ای در سال ۲۰۲۶ همچنان یک صنعت روبه‌رشد باقی می‌ماند، اما الگوی رشد آن نسبت به گذشته تغییر کرده است. افزایش تعداد بازیکنان همچنان ادامه دارد. آینده صنعت بازی بیشتر به توانایی شرکت‌ها در حفظ کاربران، ایجاد تجربه‌های طولانی، توسعه مدل‌های درآمدی جدید و شناخت بازارهای نوظهور وابسته خواهد بود.
نشریه «چشم‌انداز گیم ۸» با پرداختن به موضوعات فرهنگی، اقتصادی و آماری، تصویری از روندهای جاری و چشم‌انداز آینده صنعت بازی‌های دیجیتال ارائه می‌دهد. این شماره با بررسی نقش بازی‌ها در هویت ایرانی و تحلیل وضعیت بازار جهانی، فرصتی برای آشنایی بیشتر با ظرفیت‌ها، تحولات و مسیر پیش‌روی این صنعت فراهم می‌کند.